ΟΤΙ ΑΝ ΑΥΤΩ ΔΟΚΕΙ
ΑΡΙΣΤΟΝ ΕΙΝΑΙ



 



Διακύρηξη
Όραμα
Δράσεις
Αρχές
Αξίες
Στόχος

Ηθικές αρχές  δημοκρατίας και κοινοβουλευτισμού

 

  

  ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ:

       

Οι ηθικές αρχές της Δημοκρατίας συμπεραίνονται βασικά από τα ακόλουθα αρχαία κείμενα: α) τον Όρκο των Αθηναίων Πολιτών, β) την Αθηναίων Πολιτεία του Αριστοτέλη, γ) τα Πολιτικά του Αριστοτέλη, και δ) τη Ρητορική του Αριστοτέλη.

Η γενική ηθική αρχή που καθορίζει το όλο ήθος των πολιτών στη Δημοκρατία είναι η Λαϊκή Κυριαρχία. Από αυτή απορρέουν η ελευθερία, η ισότητα και η πραότητα-αδελφοσύνη και το ότι η πόλη λειτουργεί σα μια μεγάλη οικογένεια. Από όλα αυτά απορρέουν και συγκεκριμενοποιούνται οι ακόλουθες επιμέρους ηθικές αρχές:

 

Αρχή πρώτη. Η ισονομία.

Παθητική ισονομία: οι νόμοι ισχύουν το ίδιο για όλους.

Ενεργητική ισονομία:  οι  νόμοι ψηφίζονται   από  τους πολίτες. Οποιοσδήποτε πολίτης έχει δικαίωμα να προτείνει νόμο.

Αρχή δεύτερη.  Η ισηγορία. Καθένας μπορεί να πάρει το λόγο στις Εκκλησίες. Η σειρά των ομιλητών ορίζεται με κλήρωση.

Αρχή τρίτη. Το δικαίωμα στη διαφορά. Ο καθένας ζει όπως θέλει. Η πόλη δεν υπεισέρχεται στην ιδιωτική ζωή των πολιτών.

Αρχή τέταρτη. Ανυπαρξία ιεραρχίας μόνιμης και τυποποιημένης. Οι πολίτες δε χωρίζονται σε άρχοντες και αρχόμενους. Δεν υπάρχει επαγγελματισμός στις τρεις λειτουργίες της εξουσίας ή (για να ακολουθήσουμε την ορολογία του Αριστοτέλη) στα τρία μόρια της πολιτείας, του πολιτεύματος: ούτε «επαγγελματίες» βουλευτές ούτε επαγγελματίες, ισόβιοι, δικαστές υπάρχουν. Η μόνη ισόβια πολιτική ιδιότητα   είναι   εκείνη  του πολίτη.

Αρχή πέμπτη. Ανυπαρξία αυθεντικού προτύπου. Δεν υπήρχαν «Ιερά Βιβλία» ή επίσημη φιλοσοφική ή άλλη ιδεολογία. Ήταν δυνατό να γίνουν δεκτές και νέες θεότητες και πίστεις.

Να σημειωθεί πως το περίφημο ψήφισμα του Διοπείθη, που περιόριζε τη θρησκευτική ελευθερία είχε επιλεκτική  εφαρμογή για λόγους καθαρά πολιτικούς. Το χρησιμοποίησαν συχνά οι ολιγαρχικοί για να χτυπήσουν τον Περικλή μέσω της καταδίκης των φίλων του και κάποιοι δημοκρατικοί μια φορά κατά του Σωκράτη, για να περιορίσουν τους ολιγαρχικούς, που λίγο πολύ είχαν συνεργασθεί με τους Τριάντα Τύραννους και η Δημοκρατία τους αμνήστευσε.

Αρχή έκτη. Η ευημερία του συνόλου των   πολιτών  είναι  πάνω  από  την ευημερία των λίγων.

Αρχή έβδομη. Η οικονομική αυτάρκεια θεωρείται ακρογωνιαίος λίθος της ευημερίας του συνόλου των πολιτών.

Αρχή όγδοη. Η γνώση παρέχεται δωρεάν σ' όλους ανεξάρτητα από φύλο ή φυλή. Γενικά δεν εμπο-ρευματοποιείται, παρά την  ύπαρξη των σοφιστών. Το θέατρο είναι δωρεάν για όλους, πολίτες και μη πολίτες, άνδρες και γυναίκες.

Παρατηρήσεις

Ο Αρχαίος Ελληνικός Πολιτισμός είναι ένας καθαρά λαϊκός πολιτισμός φτιαγμένος από το Δήμο-Λαό και προορισμένος για το Δήμο-Λαό. Η Δημοκρατία στηρίζεται στο Μέσο Άνθρωπο, ο οποίος είναι το 98% τουλάχιστο του πληθυσμού. Η κλήρωση, ο κύριος τρόπος ανάδειξης των αρχόντων στη Δημοκρατία, το Μέσο Άνθρωπο αξιοποιεί και αναδείχνει. Δεν υπάρχει ουσιαστικά κανένα είδος Μυστικισμού και το ενδεχόμενο χαρισματικό άτομο έχει περισσότερα καθήκοντα αλλά τα ίδια, όχι περισσότερα, δικαιώματα.

ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΕΥΤΙΣΜΟΣ:

Οι ηθικές αρχές συμπεραίνονται βασικά από τα σύγχρονα Συντάγματα και τους νόμους. Όπως ήδη έχουμε πει ο Κοινοβουλευτισμός μιμείται τη Δημοκρατία και σφετερίζεται το όνομά της. Έτσι η γενική ηθική αρχή που καθορίζει το όλο ήθος των πολιτών στη Δημοκρατία, η Λαϊκή Κυριαρχία, υπάρχει και στον Κοινοβουλευτισμό` αλλά μόνο θεωρητικά, τυπικά: στα χαρτιά. Από αυτή απορρέουν, πάλι μόνο τυπικά η ελευθερία, η ισότητα και αρκετά η επιείκεια. Από αυτές τις αρχές απορρέουν και συγκεκριμενοποιούνται οι ακόλουθες επιμέρους ηθικές αρχές:

 

Αρχή πρώτη. Η ισονομία.

Παθητική ισονομία μονάχα: οι νόμοι ισχύουν το ίδιο για όλους.

Αρχή δεύτερη.  Η ισηγορία.

Αρχή τρίτη. Το δικαίωμα στη διαφορά.

Αρχή τέταρτη. Ύπαρξη ιεραρχίας μόνιμης και τυποποιημένης. Οι πολίτες χωρίζονται σε άρχοντες και αρχόμενους.

Αρχή πέμπτη. Ύπαρξη πολλών αυθεντικών προτύπων. Υπάρχουν πολλά «Ιερά Βιβλία».

Αρχή έκτη. Η ευημερία των λίγων είναι  πάνω  από  την ευημερία του συνόλου των πολιτών.

Αρχή έβδομη. Η οικονομική αλληλεξάρτηση θεωρείται ακρογωνιαίος λίθος της ευημερίας αυτών των λίγων, οι οποίοι καρπώνονται το μεγάλο μέρος της κοινής ευημερίας.

Αρχή όγδοη. Η γνώση εμπορευματοποιείται και απευθύνεται κυρίως στους λίγους.

                           Παρατηρήσεις

           Ο Κοινοβουλευτισμός «παράγει άμετρο πλήθος χαρισματικών» ανθρώπων. Η εκλογή και ο διορισμός αυτό το ρόλο παίζουν: να κατασκευάζουν χαρισματικούς. Καλλιεργείται και υπάρχει ένας άκρατος Μυστικισμός για την εξουσία. Οι «χαρισματικοί» είναι «πιο ίσοι» από τους άλλους πολίτες και γεύονται περισσότερο την εξουσία. Όλες οι ηθικές αρχές του Κοινοβουλευτισμού είναι κατά μίμηση της Δημοκρατίας και λειτουργούν μόνο στα χαρτιά. Έτσι οι πλουσιότεροι πολίτες μπορούν να παρέμβουν στη διαμόρφωση των νόμων και να παίρνουν το λόγο σχεδόν όποτε το θελήσουν. Αν μάλιστα διαθέτουν και δικό τους Μ.Μ.Ε....

 

Αλέξανδρος Κόντος

 

 

 

Νόμοι
Ποινές - Δικαιώματα
Κοινωνική - Οικονομική Πολιτική
Σοφιστική Σχολή
Συνδρομές - Εισφορές


Επιστροφή